Harry Potter i państwo dobrobytu

autor zdjęcia: mat. pras.

źródło: Rzeczpospolita

Dominujące poglądy epoki, w której J.K. Rowling tworzyła swoje dzieło, jak i jej główny lęk, przeniknęły na karty powieści. Na zdjęciu: Emma Watson (w ekranizacji odtwórczyni roli Hermiony Granger), Daniel Radcliffe (Harry Potter) i Rupert Grint (Ron Weasley)

Potteromanii najłatwiej było ulec w świecie, który miał w sobie coś z „magii”. W którym wierzono, że nie będzie już wielkich przełomów i z wielkich wojen, a jedyną walką będzie ta duchowa z własnymi słabościami. Młodsze generacje Z i Alpha żyją już w innej epoce.

null

Niedawno miałem okazję zwiedzić wystawę poświęconą filmom o Harrym Potterze w podlondyńskim studiu Warner Bros. Ogromne hangary wypełniały kostiumy, fragmenty scenografii i animatronika. Najstarsze z eksponatów liczyły sobie już niemal ćwierć wieku. Oglądając tę imponującą kolekcję, rozmachem przewyższającą niejedno muzeum, miałem wrażenie obcowania nie tyle z dziełem popkultury, co z artefaktami pewnej epoki historycznej.

Saga o przygodach nastoletniego czarodzieja, choć należy do gatunku fantasy, jest bowiem odbiciem czasów, w jakich powstała. Kapsułą, w której udało się zamknąć duch epoki „końca historii” – przekonania o wiecznym trwaniu liberalnych wartości i opartego na nich globalnego porządku.

J.K. Rowling zaczęła pracę nad książkami o Harrym Potterze na początku lat 90. Mniej więcej w tym samym czasie, gdy Francis Fukuyama kończył pisać swoje najsłynniejsze dzieło o triumfie wytworzonego na Zachodzie modelu polityczno-gospodarczego.

W 1997 r. do druku trafiła pierwsza odsłona serii, kontynuowanej przez kolejną dekadę. Data wydania ostatniej z książek symbolicznie zbiega się z wydarzeniem zamykającym pewną epokę. Przypada bowiem na rok przed wybuchem globalnego kryzysu finansowego, który w masowej wyobraźni kończył okres długotrwałego, gospodarczego optymizmu.

Fenomem potteromanii zbiegł się z czasem ekonomicznej i politycznej stabilizacji w świecie...