CZYTAJĄC Komunizm, nazizm i lalka Barbie Bez wątpienia "Europeana" Patrika Ourednika przynależą do tzw. epoki felietonu, którą we wprowadzeniu do, powstałej w czasie II wojny światowej, "Gry szklanych paciorków" obwieścił Hermann Hesse. Niejaki Plinius Ziegenhals, historyk literatury, na którego autorytet powołuje się Hesse, postawił w swoim czasie tezę, że autorami w tzw. epoce felietonu będą profesorowie wyższych uczelni, dzięki którym rozkoszować się będziemy mogli dziełami w rodzaju: "Fryderyk Nietzsche a moda damska około 1870 roku" czy też "Ulubione potrawy kompozytora Rossiniego" lub "Rola piesków pokojowych w życiu wielkich kurtyzan". Patrik Ourednik - mieszkający we Francji czeski pisarz, a ponadto wykładowca uniwersytecki i trener szachów w jednej osobie - poszedł dalej. Tematem swojej książki, utrzymanej jak najbardziej w poetyce felietonu, uczynił dzieje Starego Kontynentu w ciągu ostatniego stulecia, o czym świadczy prosty jak drut podtytuł: "Zwięzła historia XX wieku". Mamy prawo zatem sądzić, że w tej, liczącej niespełna 125 stron, pracy znajdziemy wszystko, co wiedzieć powinniśmy i o Europie, i o XX wieku. I rzeczywiście, znajdujemy. Tyle tylko, że jest to wiedza niepokojąco lekka, łatwa i przyjemna.
Ano właśnie. Biada temu, kto - zgodnie z obiegowym mniemaniem, że narrator opowieści to porte parole...