Morze Martwe wezwało nas do siebie

Wiele palestyńskich rodzin zażywało tutaj kąpieli i urządzało pikniki na plaży, na ślicznym piaszczystym odcinku wybrzeża. Dzisiaj izraelski checkpoint zagradza drogę zarówno palestyńskim rodzinom, jak i większości naszych przyjaciół z Zachodniego Brzegu.

Wdrugim dniu świąt Bożego Narodzenia 2022 r. padał ulewny deszcz. Chcieliśmy przejechać samochodem z położonego na wyżynach centralnych Ramallah nad Morze Martwe – którego brzegi oraz lustro wody znajdują się czterysta dwadzieścia siedem metrów poniżej poziomu morza – ale po licznych doniesieniach o błyskawicznych powodziach w dolinach rzek okresowych spływających do morza postanowiliśmy przełożyć naszą wycieczkę.

W ostatnich czterech latach mieliśmy zimą obfite opady, lecz ich wpływ na poziom wody w Morzu Martwym był znikomy. W 2022 r. poziom ten obniżył się o 1,27 metra, o jedenaście centymetrów więcej niż w poprzednim roku. Od trzydziestu lat spada przeciętnie o metr w ciągu roku. Przez wiele dekad znajdowaliśmy tam piękno, przestrzeń i pocieszenie. Teraz jednak, tuż przed Nowym Rokiem, myśleliśmy o naszej pierwszej popandemicznej wyprawie nad Morze Martwe z drżeniem serca, nie wiedzieliśmy bowiem, co zastaniemy.

To bezodpływowe, śródlądowe jezioro usytuowane w najniższym punkcie Wielkiej Doliny Ryftowej – jego brzegi stanowią najniżej położone elementy naturalnej rzeźby terenu na Ziemi – jest narażone na rozmaite niebezpieczeństwa. Powstało, gdy dwie płyty tektoniczne rozsunęły się, tworząc tak zwane Wielkie Rowy Afrykańskie, rozciągające się od południowej Turcji po Mozambik. Morze Martwe jest wtulone między góry Moabu od wschodu a klify wznoszące się nad naszymi zachodnimi brzegami,...