Pamięć o jeńcach wojennych to nadal otwarty rozdział

W czasie II wojny światowej tysiące bezimiennych czerwonoarmistów umierało w niemieckich obozach jako „jeńcy radzieccy”, mimo że wcześniej ci ludzie zostali zniewoleni przez sowiecki reżim. Szczególne miejsce zajmują tutaj Ukraińcy.

Przez dziesiątki lat losy jeńców, w tym z czasu II wojny światowej, były w Polsce tematem marginesowym. Przecież nie tylko Niemcy zakładali obozy jenieckie. Takie obozy znajdowały się w byłym ZSRR. A o nich trzeba było milczeć.

Już od ponad czterech lat toczy się u wschodniego sąsiada Polski, w Ukrainie, pełnoskalowa wojna. Jednym z jej poruszających symboli są powroty ukraińskich jeńców wyniszczonych niewolą, izolacją i przemocą panującą w rosyjskich obozach.

Patrząc wstecz i przywołując pamięć XX w., możemy mówić o epoce milionów jeńców wojennych i ich tragicznych losów. Dzisiejsze obrazy wracających z rosyjskiej niewoli Ukraińców sprawiają, że historia obozów wojennych II wojny światowej przestaje być jedynie zamkniętym rozdziałem przeszłości.

Jednym z symboli epoki obozów jenieckich jest Stalag VIII A w dzisiejszym Zgorzelcu, dawniej część Görlitz. Obóz utworzono już 26 sierpnia 1939 r., wówczas w głębi Niemiec, jeszcze przed atakiem na Polskę. Kilka dni później trafili tam pierwsi polscy żołnierze kampanii wrześniowej. Był to jeden z pierwszych wielkich obozów jenieckich II wojny. Przez kolejne lata przez Stalag VIII A przewinęło się ponad 100 tys. jeńców różnych narodowości.

Historia...