Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki.

Szukaj w:
[x]
Prawo
[x]
Ekonomia i biznes
[x]
Informacje i opinie
ZAAWANSOWANE

Szach, Ajatollah i plotki o USA

11 lipca 2026 | Plus Minus | Przemysław Mrówka
źródło: Rzeczpospolita

Boom naftowy z lat 70. pozwolił na modernizację Iranu w tempie, na jakie społeczeństwo ani władze po prostu nie były gotowe. Ludzie postawieni byli wobec reform, których nie rozumieli i które były zagrożeniem ich dotychczasowego stylu życia, co łączyło się ze wzrostem fundamentalizmu islamskiego. Ostatecznie doprowadziło to do przewrotu.

Ab ovo" zalecali Rzymianie, gdy ktoś zastanawiał się od czego zacząć. Każdy, kto zamierza napisać coś o bliskowschodnich konfliktach, również musi jakieś jajko znaleźć i niektórzy na tym etapie się łamią. Sieć powiązań i animozji w tym regionie jest tak zagmatwana, że trudno doprawdy ustalić punkt wyjścia do rozważań. Gdy więc chcę napisać o tym, jak Amerykanie intronizowali w Iranie swego zaprzysięgłego wroga, to od czego powinienem zacząć? Niektórych może to zaskoczyć, ale od… Wilhelma II.

O wpływie Hochseeflotte na wydobycie ropy naftowej

Cofnijmy się do wieku XIX. Cesarstwo Niemieckie reorientując się na prowadzenie Weltpolitik (polityka światowa – red.) rozpoczyna morski wyścig zbrojeń, tylko dominacja nad morzami może bowiem zagwarantować dostęp do planowanych kolonii i stref wpływów. Głównym przeciwnikiem Kaiserliche Marine jest tutaj Royal Navy, niepodzielnie władająca falami od momentu zatopienia hiszpańskiej Wielkiej Armady. Wyścig zbrojeń okazuje się wyścigiem technologicznym, nie wystarczy bowiem wsadzić na okręt większych dział, by stał się on lepszy od przeciwnika: musi być także szybszy, zwrotniejszy, bardziej opancerzony itp. Znakomita większość tych cech jest powiązana z napędem i jakkolwiek wynalezienie turbiny parowej pozwoliło wycisnąć jeszcze kilka węzłów, to wiadomym było, że zbliżono się do kresu oferowanych przez węgiel możliwości. Royal Navy odczuwała...

Dostęp do treści Archiwum.rp.pl jest płatny.

Archiwum Rzeczpospolitej to wygodna wyszukiwarka archiwalnych tekstów opublikowanych na łamach dziennika od 1993 roku. Unikalne źródło wiedzy o Polsce i świecie, wzbogacone o perspektywę ekonomiczną i prawną.

Ponad milion tekstów w jednym miejscu.

Zamów dostęp do pełnego Archiwum "Rzeczpospolitej"

Zamów
Unikalna oferta
Wydanie: 13526

Wydanie: 13526

Zamów abonament

Ta strona używa plików cookies i podobnych technologii. Jeżeli nie zmienisz ustawień, cookies będą zapisywane w pamięci Twojego urządzenia. Więcej w Polityce prywatności.

Zamknij