Cztery pory roku Tatrami odmieniane

autor zdjęcia: Doliński Zbigniew/muzeum narodowe w warszawie

źródło: Rzeczpospolita

Rafał Malczewski, „Auto na tle zimowego pejzażu” (ok. 1930)

autor zdjęcia: materiały prasowe

źródło: Rzeczpospolita

Zofia Stryjeńska, „Lelum” z serii „Bożki Słowiańskie” (1918)

autor zdjęcia: materiały prasowe

źródło: Rzeczpospolita

Wojciech Gerson, „Pejzaż tatrzański z góralem w 1860 roku”

źródło: Rzeczpospolita

Stanisław Ignacy Witkiewicz, „Pejzaż jesienny” (1912)

Wiele jest szlaków tatrzańskich, dla których najlepszą przewodniczką jest sztuka.

Zakopane zostało przez Rafała Malczewskiego, artystę i pisarza, nazwane „pępkiem świata” i faktycznie było ono centrum życia artystycznego jego pokolenia. Zakopiański magnetyzm opierał się na bliskości Tatr i ich krajobrazów, w których człowiek wobec natury okazywał się drobiną. To działało bardzo twórczo zarówno na stałych mieszkańców, jak i przybyszów. Okazywało się bowiem, że wobec widoków, przestrzeni, skał, wobec świata roślin i zwierząt więcej było refleksji o wolności (góralska „śleboda”), a wyobraźnia stawała się nieposkromiona. Zawdzięczamy temu dzieła sztuki powstałe z obserwacji przyrody tatrzańskiej.

Zima

Doświadczenie nowego roku jest ściśle związane ze świadomością przemijania. Podkreślają je następujące po sobie niezmiennie pory. Dawniej ludzka krzątanina bardziej związana była ze słuchaniem podszeptów natury: ze wzrastaniem, obfitością, zbieraniem, zamieraniem, odpoczynkiem ziemi. Nadal jednak jesteśmy częścią przyrody i coraz częściej uświadamiamy sobie, jak ważna jest nasza łączność z nią. Jednym ze sposobów przemyślenia tej relacji jest malarstwo i, szerzej, sztuka. Cztery pory roku to także sposób na opowiedzenie i przybliżenie się do wybranych autorsko dzieł, które są formą opowieści nie tylko o przyrodzie tatrzańskiej, ale też o człowieku, który jest jej fragmentem.

Zima w Zakopanym to czas odpoczynku...