Zabezpieczenie roszczenia – skuteczna alternatywa dla oczekiwania na wyrok

Instytucja zabezpieczenia roszczenia chroni interesy powoda w sprawie cywilnej jeszcze przed prawomocnym zakończeniem sprawy, co daje mu większe szanse na skuteczne wyegzekwowanie orzeczenia.

Z danych Ministerstwa Sprawiedliwości za 2024 r. wynika, że średni czas trwania postępowania procesowego przed sądem rejonowym wynosi 16 miesięcy, natomiast przed sądem okręgowym – 12,9 miesiąca. W praktyce oznacza to, że rozpoznanie sprawy cywilnej w obu instancjach, nawet przy sprzyjających okolicznościach, może trwać co najmniej dwa lata.

Jest to okres na tyle długi, że w jego trakcie mogą pojawić się okoliczności, których na etapie składania pozwu nie sposób było przewidzieć. Zdarzenia te mogą sprawić, że pomimo uzyskania korzystnego wyroku realne odzyskanie dochodzonego świadczenia stanie się niemożliwe albo znacząco utrudnione.

Dostrzegając te ryzyka, ustawodawca wprowadził do postępowania cywilnego instytucję zabezpieczenia roszczenia. Umożliwia ona ochronę interesów powoda już w toku sprawy, przed jej prawomocnym zakończeniem – i zwiększa szanse na skuteczne wyegzekwowanie orzeczenia.

Przesłanki, opłaty i tryb stosowania

Instytucja zabezpieczenia roszczenia została uregulowana w kodeksie postępowania cywilnego w art. 730–757. Przepisy te określają zarówno przesłanki udzielenia zabezpieczenia, jak i tryb jego stosowania oraz dopuszczalne sposoby zabezpieczenia roszczeń.

Zabezpieczenia można żądać w każdej sprawie cywilnej podlegającej rozpoznaniu przez sąd powszechny lub sąd polubowny....