Nie można wymagać samooskarżania

Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego jest przeciwna dodawaniu do kodeksu wykroczeń przepisu zakazującego wprost nakładania grzywny na posiadacza pojazdu, który nie przyznaje się do jego kierowania.

Pomimo rozwoju technologii (lepsze kamery, możliwość porównania zdjęcia wykonanego fotoradarem z fotografiami zgromadzonymi np. w bazie PESEL) na początku postępowania Inspekcja Transportu Drogowego nie jest w stanie jednoznacznie stwierdzić, że posiadacz pojazdu był jednocześnie sprawcą wykroczenia zarejestrowanego przez fotoradar. Dlatego w takich sytuacjach, obsługujące sieć fotoradarów Centrum Automatycznego Nadzoru nad Ruchem Drogowym (CANARD) kieruje pismo do właściciela, w którym przedstawia mu trzy opcje.

Pierwsza możliwość to przyznanie się do popełnienia zarejestrowanego wykroczenia (najczęściej w postaci przekroczenia dopuszczalnej prędkości). Jeśli to nie posiadacz prowadził pojazd, wówczas – na podstawie art. 78 ust. 4 prawa o ruchu drogowym, ma obowiązek wskazania osoby, która w czasie popełnienia zarejestrowanego wykroczenia siedziała za kierownicą. Za niewskazanie jej grozi grzywna z art. 96 § 3 kodeksu wykroczeń (do 8 tys. zł w postępowaniu mandatowym i do 30 tys. zł w postępowaniu sądowym).

W ubiegłym roku CANARD wystosował ponad 1,3 mln takich wezwań oraz skierował do sądu 453 wnioski o ukaranie z art. 96 § 3 k.w.

RPO ma wątpliwości

Takie ukształtowanie przepisów, zdaniem rzecznika praw obywatelskich, jest niezgodne z konstytucją, z uwagi na naruszenie zasady domniemania...