TSUE: bank może się bronić ewentualnym zarzutem potrącenia

Kredytobiorcy w postępowaniach sądowych sprzeciwiają się możliwości rozliczenia z bankiem poprzez potrącenie. TSUE potwierdził, że jest ono dopuszczalne, ponieważ pozwala na rozliczenie stron w ramach jednego postępowania.

22 stycznia 2025 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok w sprawie o sygn. akt C-902/24 (Herchoski). W przedmiotowej sprawie TSUE miał za zadanie odpowiedzieć na pytanie, czy bank może skutecznie podnosić zarzut potrącenia jako zarzut ewentualny. TSUE potwierdził taką możliwość, zwracając uwagę na konieczność rozliczenia się stron w przypadku unieważnienia umowy kredytu, a także konieczność poszanowania prawa banku do obrony i stosowania argumentacji obronnej na kilku poziomach.

1. Realizacja celów Dyrektywy 93/13 poprzez potrącenie

TSUE w swoim orzeczeniu wprost wskazał, że „Zasady przypomniane w pkt. 60 niniejszego wyroku nie stoją zatem na przeszkodzie takiej wykładni właściwych przepisów prawa krajowego, która pozwala na doprowadzenie do sytuacji, gdy w następstwie potrącenia między dwiema wzajemnymi wierzytelnościami, których odpowiednie kwoty nie są identyczne, jedynie strona, która pozostaje dłużnikiem kwoty niepokrytej jej własną wierzytelnością od drugiej strony, zostaje zobowiązana do zapłaty tej kwoty na rzecz tej drugiej strony” (motyw 62). TSUE wskazał również, że „uwzględnienie przez ten sąd żądania tego przedsiębiorcy zmierzającego do tego, aby odpowiednie wierzytelności obu stron wynikające z tego unieważnienia zostały między sobą potrącone, nie jest sprzeczne z ochroną zagwarantowaną konsumentowi przez dyrektywę 93/13” (motyw 68). Z...