Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki.

Szukaj w:
[x]
Prawo
[x]
Ekonomia i biznes
[x]
Informacje i opinie
ZAAWANSOWANE

Kisielin: ukraińska wieś a historia Polski

04 września 2026 | Rzecz o historii | Dariusz Ciepiela
Ruiny kościoła rzymskokatolickiego w Kisielinie, stan współczesny
autor zdjęcia: Artur Aloszyn
źródło: Rzeczpospolita
Ruiny kościoła rzymskokatolickiego w Kisielinie, stan współczesny
Wnętrzne ruin kościoła rzymskokatolickiego w Kisielinie, stan współczesny
autor zdjęcia: Artur Aloszyn
źródło: Rzeczpospolita
Wnętrzne ruin kościoła rzymskokatolickiego w Kisielinie, stan współczesny
Współczesny widok na Kisielin. W centrum: cerkiew prawosławna
autor zdjęcia: Artur Aloszyn
źródło: Rzeczpospolita
Współczesny widok na Kisielin. W centrum: cerkiew prawosławna
Wnętrze Muzeum w Kisielinie (powstało w listopadzie 2023 r.)
autor zdjęcia: Artur Aloszyn
źródło: Rzeczpospolita
Wnętrze Muzeum w Kisielinie (powstało w listopadzie 2023 r.)
Muzeum w Kisielinie: kopia tzw. pasiaka Petro Miszczuka – mieszkańca Kisielina, który przeżył niemieckie obozy koncentracyjne
autor zdjęcia: Artur Aloszyn
źródło: Rzeczpospolita
Muzeum w Kisielinie: kopia tzw. pasiaka Petro Miszczuka – mieszkańca Kisielina, który przeżył niemieckie obozy koncentracyjne
Strona tytułowa drugiego tomu „Wirydarza poetyckiego” z 1911 r.; ze zbiorów D. Ciepieli
autor zdjęcia: Dariusz Ciepiela
źródło: Rzeczpospolita
Strona tytułowa drugiego tomu „Wirydarza poetyckiego” z 1911 r.; ze zbiorów D. Ciepieli
Akta kisielińsko-bereskiego zboru Braci Polskich z 1632 r.
autor zdjęcia: Artur Aloszyn
źródło: Rzeczpospolita
Akta kisielińsko-bereskiego zboru Braci Polskich z 1632 r.

Ta miejscowość w obwodzie wołyńskim kojarzy się źle: w niedzielę 11 lipca 1943 r. oddział UPA dokonał tam mordu na ok. 90 Polakach. Ale w połowie XVII w. był to ważny ośrodek Braci Polskich.

Kisielin to niewielka wieś leżąca na skraju Ukrainy, do której nie dociera transport publiczny. W przeszłości było to miasteczko, które dwa razy zapisało się w historii Polski: w pierwszej połowie XVII w. był to ważny ośrodek Braci Polskich, a 11 lipca 1943 r. w kościele rzymskokatolickim polska ludność broniła się przed atakiem band UPA.

Miejscowość tę założono w 1451 r., ale głośniej o niej stało się dopiero na początku XVII w. Miasteczko wówczas należało do Teodora Czaplica-Szpanowskiego – jak pisał Janusz Tazbir (1927–2016) – gorliwego wyznawcy i obrońcy prawosławia. Po śmierci Teodora (dokładna data nie jest znana, ale było to gdzieś na początku XVII w.) jego synowie: Marcin, Adam, Mikołaj i Jerzy dokonali 7 stycznia 1612 r. podziału majątku w ten sposób, iż Jerzemu przypadł m.in. Kisielin, a Marcinowi – pobliskie Beresko.

Najważniejszy ośrodek Braci Polskich na Wołyniu

Teodor Czaplic-Szpanowski, mimo że był wyznania prawosławnego, nie bał się nowinek religijnych, w efekcie czego jego synowie Jerzy i Marcin uczyli się m.in. w słynnej Akademii Rakowskiej prowadzonej przez Braci Polskich, popularnie zwanych arianami. Akademia znajdowała się w Rakowie, w obecnym woj. świętokrzyskim.

Historyk Orest Lewickij (czasami występuje też forma nazwiska: Lewicki, 1848–1922) pisał, że...

Dostęp do treści Archiwum.rp.pl jest płatny.

Archiwum Rzeczpospolitej to wygodna wyszukiwarka archiwalnych tekstów opublikowanych na łamach dziennika od 1993 roku. Unikalne źródło wiedzy o Polsce i świecie, wzbogacone o perspektywę ekonomiczną i prawną.

Ponad milion tekstów w jednym miejscu.

Zamów dostęp do pełnego Archiwum "Rzeczpospolitej"

Zamów
Unikalna oferta
Wydanie: 13572

Wydanie: 13572

Spis treści

Reklama

Gość „Rzeczpospolitej”

Zamów abonament

Ta strona używa plików cookies i podobnych technologii. Jeżeli nie zmienisz ustawień, cookies będą zapisywane w pamięci Twojego urządzenia. Więcej w Polityce prywatności.

Zamknij