Władcy, lud i goście na mazowieckiej ziemi

źródło: Rzeczpospolita

Historyczna odrębność Mazowsza była faktem, ale na równi z przynależnością tych terenów do piastowskiej ojczyzny.

Wystarczy rzut oka na herb Mazowsza, by zobaczyć jego odrębność. W herbie orzeł biały, ale jakże daleki od kanonu narodowego godła. Bliżej mu do dawnej heraldyki, sięgającej w głąb historii, do czasów książąt mazowieckich, którzy czuli się Polską, choć niekoniecznie Koroną. Może więc dlatego, po dziś dzień, mazowiecki orzeł ma „gołą” głowę. Skroni nie wieńczy mu złota korona jak w godle narodowym. Może to reminiscencja owej odrębności, niezależności księstwa, co zakończyło się całkiem niedawno, czyli pół tysiąca lat temu? Może to pamiątka historyczna? A może trzeba czekać kolejnych kilka setek lat, by mazowiecki orzeł koronę założył?

Dla współczesnych Polaków to musi brzmieć jak paradoks, że Mazowsze zachowało niezależność od Korony do 1526 roku, kiedy sejm mazowiecki złożył przysięgę na wierność królowi polskiemu, a może nawet do roku 1529, kiedy w grudniu w Piotrkowie inkorporację potwierdził Sejm Walny Królestwa Polskiego. To w istocie musi szokować, bo czyż można wyobrazić sobie Polskę bez jej stolicy – Warszawy? Owszem, historycznych stolic miała Polska kilka – Gniezno, Poznań, Kraków. Warszawę dopiero od końca XVI wieku. Ale czy to dziś się liczy? Dziś Mazowsze i jego największe miasto to centrum, serce i mózg Polski; nikt tego nie postrzega inaczej. A w stolicy Małopolski śpiewają nawet: „Nie...