Marka osobista przedsiębiorcy a wartość firmy

W wielu firmach rodzinnych najcenniejszym aktywem nie są nieruchomości czy maszyny, lecz marka zbudowana wokół nazwiska założyciela. Bez odpowiedniej ochrony prawnej ten kapitał może być zagrożony.

W polskich firmach rodzinnych marka bardzo często rodzi się z nazwiska. Przez lata buduje ją jakość produktów, osobiste zaangażowanie właścicieli i zaufanie klientów. To właśnie nazwisko założyciela staje się gwarancją określonego standardu usług lub towarów i w pewnym momencie przestaje być jedynie elementem identyfikacji osoby, a staje się samodzielną wartością gospodarczą. Paradoks polega na tym, że przedsiębiorcy rodzinni inwestują w nieruchomości, maszyny czy nowe technologie, jednocześnie zaniedbując ochronę tego, co często stanowi największą wartość firmy – marki. Tymczasem w gospodarce opartej na aktywach niematerialnych znak towarowy może mieć wartość większą niż majątek trwały przedsiębiorstwa.

1. Nazwisko to nie tylko nazwisko

W praktyce przedsiębiorcy często wychodzą z założenia, że skoro wykorzystują własne nazwisko, nikt nie może ograniczać im prawa do jego używania. To przekonanie jest jednak tylko częściowo prawdziwe. Jeżeli nazwisko pełni funkcję oznaczenia pochodzenia towarów lub usług, staje się znakiem towarowym w rozumieniu ustawy – Prawo własności przemysłowej. Wówczas podlega takim samym zasadom ochrony jak każda inna marka.

Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał, że podstawową funkcją znaku towarowego jest odróżnianie towarów lub usług jednego przedsiębiorcy od towarów lub usług innych uczestników rynku....