Mediacja w sporach budowlanych – obowiązek, szansa czy konieczność biznesowa?

Nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego wzmacnia rolę mediacji w sporach budowlanych, zmieniając jej dotychczasowy status z alternatywy na etap coraz bliższy standardowi postępowania.

radca prawny, wspólnik JWP Legal

Od 1 marca 2026 r. przedsiębiorcy z branży budowlanej funkcjonują w nowych realiach prawnych. Zmiany w kodeksie postępowania cywilnego, w szczególności wprowadzenie art. 458[³a] k.p.c., wyraźnie wzmacniają rolę mediacji w sporach wynikających z realizacji inwestycji budowlanych. Jednocześnie przepisy dotyczące kosztów procesu (m.in. art. 103 k.p.c.) oraz regulacje o mediacji (art. 183[¹] i n. k.p.c.) tworzą system, w którym unikanie mediacji przestaje być opłacalne.

Dla przedsiębiorców oznacza to jedno: mediacja nie jest już tylko alternatywą dla procesu, ale staje się jego naturalnym, a często pierwszym etapem.

Co się zmieniło

Kluczową zmianą, jaka miała miejsce, jest wprowadzenie art. 458³a k.p.c., który dotyczy spraw gospodarczych związanych m.in. z umowami o roboty budowlane. Przepis ten stanowi, że w sprawach, o których mowa w art. 458² § 1 pkt 5 k.p.c., tj. w sprawach z umów o roboty budowlane oraz z umów ściśle związanych z procesem budowlanym, sąd co do zasady kieruje strony do mediacji przed pierwszą rozprawą. Mediacja staje się zatem standardowym etapem postępowania, zaś strony powinny być przygotowane na podjęcie realnej próby ugodowego rozwiązania sporu.

Nałożony przez ustawodawcę na sąd obowiązek kierowania stron do mediacji nie oznacza, że są...