Atomowe prace

źródło: AFP

Smukłe kształty w pionie i poziomie: rakiety międzykontynentalne na paradzie wojskowej w 54. rocznicę rewolucji październikowej

autor zdjęcia: Zbigniew Matuszewski

źródło: PAP

Prof. dr hab., inż. tow. gen. Sylwester Kaliski miał nadzieję na skokowy rozwój polskiej fizyki jądrowej

źródło: AFP

Pociski sięgające Waszyngtonu: Moskwa, rok 1971

Broń jądrową chciał dla Polski kupić od Ukrainy Wałęsa, pracowali nad nią naukowcy za Gomułki i Gierka. Wszystko to bez skutku.

„Już w maju 1939 roku, na podstawie posiadanego w czasopismach naukowych materiału, byłem w stanie przewidzieć możliwość zastosowania energii atomowej do celów wojennych i obliczyć niszczycielską siłę jej działania" przypominał na początku 1945 roku znakomity polski fizyk prof. Mieczysław Wolfke. Naukowiec przed wojną był stałym członkiem Tymczasowego Komitetu Doradczo-Naukowego przy II wiceministrze Spraw Wojskowych i szefie Administracji Armii. – Wolfke po wojnie opracował teorię budowy bomby atomowej, ale oczywiście nie było sensu prezentować tych prac nowemu okupantowi – przypomina inżynier elektrotechnik Piotr Rotkiewicz.

Utajniona dokumentacja

Rosjanie wykradli plany bomby z USA, w Polsce zaś i pozostałych podbitych krajach Europy szukali uranu. Do prac teoretycznych nad bombą jądrową polscy naukowcy powrócili dopiero na początku lat 60., gdy modna stała się synteza termojądrowa. W przeciwieństwie do bomby atomowej, w której podczas eksplozji jądra atomów są rozrywane, w syntezie łączą się. Efektem połączenia miało być kilkanaście razy więcej energii na jednostkę masy niż z „klasycznego" wybuchu atomowego.

Rosjanie rzucili do badań wszystkie siły, także w Polsce. W 1960 roku Zakład Mechaniki Cieczy i Gazów Instytutu Podstawowych Problemów Techniki PAN przy ul. Świętokrzyskiej otrzymał zadanie opracowania teorii mikrosyntezy jądrowej....