Czas na nowo ująć kryzys psychiczny

Prawo nie pozwala ratować życia pacjentów z wyraźnymi i uporczywymi myślami samobójczymi, ale bez objawów psychotycznych, czyli urojeń i halucynacji – mówi prof. Piotr Gałecki, konsultant krajowy w dziedzinie psychiatrii.

Jak często przyjmuje się pacjenta bez jego zgody do szpitala psychiatrycznego?

W 2023 r. z publicznej opieki psychiatrycznej w Polsce skorzystało 2,5 mln osób. Ponad 200 tys. z nich trafiło do szpitala, a ponad 22 tys. zostało hospitalizowanych bez swojej zgody. To średnio ok. 60 osób dziennie, przyjętych na podstawie art. 23 lub 24 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego. W skali kraju, gdzie funkcjonują 62 szpitale psychiatryczne oraz 120 oddziałów psychiatrycznych w szpitalach ogólnych, widzimy, że nie jest to rzadkie zjawisko, choć zawsze jest ono wyjątkowo trudne – zarówno klinicznie, jak i prawnie.

Do tej pory, zgodnie z brzmieniem art. 23, do szpitala psychiatrycznego bez zgody można było przyjąć wyłącznie osobę chorą psychicznie, a więc taką, która według ustawowej definicji wykazywała objawy psychotyczne, czyli halucynacje lub urojenia i która w związku z tym bezpośrednio zagrażała swojemu życiu albo życiu lub zdrowiu innych. Ustawa jednoznacznie wiązała to pojęcie wyłącznie z zaburzeniami psychotycznymi, co w praktyce prowadziło do poważnych problemów. Przez to osoba w ciężkim kryzysie psychicznym, z wyraźnymi i uporczywymi myślami samobójczymi, ale bez objawów psychotycznych, nie mogła zostać przyjęta do szpitala psychiatrycznego...