Wyzwania prawne i księgowe dla fundacji rodzinnych

Rok 2026 dla wielu fundatorów przyniesie etap weryfikacji i odpowiedzi na pytanie: czy ich fundacja rodzinna rzeczywiście działa i czy sposób, w jaki funkcjonuje, realizuje ich oczekiwania.

Ponad dwa lata po wejściu w życie ustawy o fundacji rodzinnej w Polsce można z całą pewnością stwierdzić, że instytucja ta cieszy się dużą popularnością. Fundacji rodzinnych zarejestrowano już znacznie więcej niż przewidywały początkowe prognozy. W praktyce można jednak zaobserwować, że część utworzonych fundacji rodzinnych nie rozpoczęła jeszcze aktywnej działalności, czyli m.in. nie została wyposażona w aktywa, nie dokonała opracowania zasad i planu przyznawania świadczeń z fundacji rodzinnej, ani nie ustaliła jasnych reguł zarządzania.

1. Utworzona fundacja rodzinna – czas na działanie

Dobrze zaprojektowana fundacja rodzinna powinna konsolidować dorobek rodzinny, realizować cele fundacji rodzinnej, gromadzić i inwestować majątek oraz posiadać dopasowane do danej sytuacji rodzinnej mechanizmy zarządzania. Aby było to możliwe konieczne jest zwrócenie uwagi na kilka kluczowych kwestii.

Po pierwsze, potrzebna jest analiza struktury majątku i zidentyfikowanie aktywów, które powinny zostać wniesione do fundacji rodzinnej. Na tym etapie należy ocenić skutki prawne i podatkowe ich transferu, a także zapewnić odpowiedni poziom płynności, który umożliwi realizację celów fundacji rodzinnej. Dopiero na tej podstawie można zaprojektować zasady alokacji majątku oraz ustalić, które elementy mają być wniesione do fundacji rodzinnej, a które pozostawione poza strukturą...