Pisarz z Gdańska

źródło: AFP

Günter Grass (1927–2015) zmarł w Lubece po długiej chorobie. Autor „Blaszanego bębenka” był laureatem Nagrody Nobla z 1999 roku. Na zdjęciu odbiera ją z rąk króla Szwecji Karola XVI Gustawa

Pożegnanie | Zmarł Günter Grass, autor „Blaszanego bębenka”, noblista z 1999 roku.

Polska, która zwłaszcza w czasach PRL cierpiała na kompleks braku zrozumienia przez świat naszej skomplikowanej historii, miała w Günterze Grassie nieformalnego ambasadora, choć pisał po niemiecku.

Gdy „Dziennik TVP" straszył wizją utraty Ziem Odzyskanych w wyniku działań niemieckich ziomkostw kierowanych przez Hupkę i Czaję, książki Grassa przypominały złożoną polsko-niemiecką historię Pomorza i Wolnego Miasta Gdańska, gdzie urodził się w 1927 roku, we Wrzeszczu. Pisarz aktywnie wspierał kanclerza Willy'ego Brandta (SPD) w walce z radykałami i towarzyszył mu w historycznej podróży do Polski w 1970 roku, podczas której Brandt uznał granicę na Odrze i Nysie, wbrew większości mieszkańców zachodnich Niemiec.

Magia Kaszub

Spojrzenie Grassa na historię kształtowały doświadczenia rodziców: ojca, niemieckiego kupca, oraz matki o kaszubsko-polskich korzeniach. Rodzinna saga, przedstawiona w konwencji realizmu magicznego, znalazła wyraz w gdańskiej trylogii. „Blaszany bębenek" z 1959 roku, najsłynniejsza jej część (pozostałe to „Kot i mysz" i „Psie lata"), opisuje dojście do władzy w Gdańsku faszystów i obłęd ideologii nazistów. Historia chłopca Oskara, który protestując przeciwko szaleństwu dorosłych, nie chce rosnąć, została zekranizowana przez Volkera Schlöndorffa i zrobiła furorę na świecie. Było coś, nomen omen,...