Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszych serwisów.
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki.

Szukaj w:
[x]
Prawo
[x]
Ekonomia i biznes
[x]
Informacje i opinie
ZAAWANSOWANE

Na tropie „Orła”

11 maja 2011 | Żołnierze wyklęci | Maciej Korkuć
Jan Sałapatek  „Orzeł”
źródło: IPN
Jan Sałapatek „Orzeł”
Pieczęć oddziału i podpis Jana Sałapatka – pod ostrzeżeniem skierowanym do uciążliwego dla ludności działacza komunistycznego
źródło: IPN
Pieczęć oddziału i podpis Jana Sałapatka – pod ostrzeżeniem skierowanym do uciążliwego dla ludności działacza komunistycznego

Znienacka został uderzony tępym narzędziem w głowę. Ubowcy rzucili się na niego. Rana była ciężka, mimo to Sałapatek jednego z ubowców odepchnął silnym kopnięciem. Dopiero jak wybiegli z sąsiedniego pomieszczenia kolejni ubowcy, udało im się obezwładnić „Orła”

„Tylko jedno Ci piszę: służ Bogu i bądź Polakiem" – pisał w liście do swojego przyjaciela Jan Sałapatek „Orzeł" 5 października 1954 roku. Był jednym z tych ludzi niepodległościowego podziemia, na których najdłużej polowała komunistyczna bezpieka.

Jan Sałapatek urodził się w 1923 roku w Jachówce, koło Makowa Podhalańskiego. Był synem kowala. Miał dwóch braci i siostrę. Ukończył w całości siedem klas szkoły powszechnej. Potem pracował na gospodarstwie i pomagał ojcu w kuźni. W momencie wybuchu wojny miał 16 lat.

Z konspiracją (z działającym w Beskidzie Makowskim i Paśmie Babiogórskim oddziałem AK „Huta" – „Podgórze") związał się w 1943 r.  Miał też łączność z konspiracją ludową. Przyjął pseudonimem „Orzeł".

Jak w większości powiatów i gmin Małopolski – komuniści nie mieli poparcia wśród miejscowej ludności. Po wkroczeniu Armii Czerwonej ludowcy chcieli to wykorzystać. W większości gmin powiatu wadowickiego milicję organizował komendant BCh Władysław Smagło ps. Oskard. Wraz z ludowcami Sałapatek trafił do MO w Jachówce.

Wytrwał tam jednak zaledwie trzy miesiące (milicję w Jachówce rozwiązano bowiem jako politycznie nieodpowiednią, a funkcjonariuszy zwolniono).

„Orzeł" w drugiej konspiracji

Jan Sałapatek powrócił do domu. Zachował jednak w ukryciu broń. Przez...

Dostęp do treści Archiwum.rp.pl jest płatny.

Archiwum to wszystkie treści publikowane w "Rzeczpospolitej" od 1993 roku.

Ponad milion tekstów w jednym miejscu.

Zamów dostęp do pełnego Archiwum
Brak okładki

Wydanie: 8924

Spis treści
Zamów abonament